یکی از عوامل ظهور علوم امام صادق علیهالسلام طول عمر ایشان بود
آیا میتوان گفت که: علوم امام صادق علیهالسلام از سایر امامان بیشتر بوده است؟! أبدا، و حاشا، و کلَّا. اما چون شرایط زمان و اقتضائات و امکانات بیشتری ایجاب مینموده است که آن حضرت علوم خود را به منصّۀ بروز و ظهور برسانند، لهذا علومی که از وی تراوش کرده است زیادتر میباشد.
اوَّلاً یکی از عوامل مهم، طول عمر آن حضرت است؛ چون سنّ ایشان ٦٨ سال بوده است، حضرت در سنۀ ٨٠هجری متولّد و در سنۀ ١٤٨ با سمّ منصور دوانیقی در مدینه رحلت کردهاند.
این عمر با برکت، فرصت بیشتری میدهد تا علوم درونی خود را حضرت تعلیم و تدریس نمایند. حضرت به مدت سی سال تمام در مدینۀ منوَّره مجالس درس و تعلیم داشتهاند و معلوم است که: در این مدّت زمان فراگیری علوم برای طالبان آن، و زمان تعلیم برای حضرت، زمان واسعی میباشد. تازه میدانید: اگر حضرت را در این سن شهید ننموده بودند و حضرت مثلاً تا سنّ ٨٠سالگی یا ٩٠سالگی و یا بیشتر به همین نهج تفسیر و حدیث و علوم غریبه و اسرار کونیه و احکام و سیاسات و معاملات و تاریخ و اخلاق و عرفان و غیرها را بیان میفرمود، در عالم چه غوغایی برپا بود؟! و ما در چه علوم بسیاری بودیم که اینک بهواسطۀ بریدن و قطع نمودن عمر شریفش از آنها محروم میباشیم!
علومی که از حضرت امام محمدتقی علیهالسلام به ما رسیده است در سالیانی رسیده است که با انقطاع عمر او در ٢٥ سالگی پایان یافته است. آن حضرت در سنۀ ١٩٥ هجری متولّد و در سنۀ ٢٢٠به واسطۀ سمّ معتصم شهید گردیدند. آیا در این مدت از عمر امکان دارد فقط علومی را که حضرت امام صادق علیهالسلام فقط و فقط در مدت ٣٠سال تدریس رسانیدهاند، به مردم برسانند؟!